Vernissage van "één tentoonstelling in twee zalen" op 18/03/2011

 Voorstelling van de premieplaat

Alles wat hier hangt mag gezien worden, mag je niet over het hoofd zien. We hebben het ook niet te hoog gehangen. Je moet ook de premieplaat zien die we onze ereleden, in ruil voor hun bijdrage, schenken. Ze hangt daar, mooi  ingelijst. Ik toon de naakte plaat. Zo geven we ze in een luchtbellenomslag aan de ereleden. De plaat is niet groot, ze is daar groots ingelijst, ze is daar groots genoeg voor. Het is de ets “circle of live”, levenscyclus, ets van François Peeters. Wie is François?  Een lid van ons grafisch kabinet sinds 1997. Een man met ervaring en opleiding, hij wordt dit jaar 60 en hij studeerde grafiek aan de academie van Kontich.  Hij deed niet aan alle tentoonstellingen van de Pelicaen mee, maar aan voldoende opdat Marie-Louise Sleeckx, de voorzitter van ons grafisch kabinet, hem zeer goed zou vinden. Zij overtuigde mij om die François onder druk te zetten om de premieplaat 2011 te drukken. Geslaagde operatie: hij drukte reeds na een beleefde vraag om te drukken.

François verkiest het etsen boven de andere grafische technieken. In de brief, die ik schreef, om de mensen van onze adressenlijst te overtuigen erelid te worden of te blijven, heb ik wie is François uit de doeken gedaan en in de brief die mee in de omslag met de premieplaat zal steken, hoort hij nog thuis. En nog meer François staat in onze website www.pelicaenduffel.be

Nu wil ik het eerder over de ets zelf hebben. Het is een lijnenets.  Eventueel kan je ook vlakken etsen. Bij het klassiek etsen wordt voor een vlak de etsplaat bedekt met een poreuze zuurvaste stof. Het zuur om de tekening in de plaat in te bijten, dringt ook door de poriën, maakt putjes dicht naast elkaar in de plaat. Bij het in inkten, na het verwijderen van de poreuze massa, nemen die putjes inkt op en worden zo als puntjes dichtbij elkaar afgedrukt, een vlak puntjes.
De premieplaat is monochroom. Bij meerkleuren druk moet je voor elke kleur een andere etsplaat maken en dan die platen boven elkaar op het papier afdrukken. Heel veel  werk. Minder dan heel veel, maar nog veel werk voor de premieplaat: de drukplaat etsen, daarna het drukken, dit wil zeggen de plaat voor elke druk in inkten, dan afvegen zodat de inkt  alleen in de voegen blijft zitten, plaat met de etspers afdrukken. Herhalen voor elk exemplaar. De premieplaat 2011 is dus  relatief eenvoudig, eenvoudig sfeervol poëtisch.  François is een muziekliefhebber. Hij volgt nu het tweede jaar muziekacademie voor piano. De titel van de plaat “circle of live” is ontleend aan een cd van Elton John, d.w.z. dat de sfeer van de muziek in de plaat te zoeken zit. Maar, staat ook in mijn brief,  kroop achteraf in de plaat de  levenscyclus “het leven doorgeven”.  Op vrijdag 21 januari waren de 100 exemplaren van de plaat gedrukt door François met de hulp van zijn vrouw. De nacht daarop wordt hun tweede kleindochter geboren. Dus zegt François nu: op de plaat zie je gestileerd twee vrouwen en één man: mijn vrouw, ik en onze dochter, jonger en wat slanker, allemaal met hun hoofd in de wolken voor die tweede kleindochter.  Levenscyclus, levensloop en het leven loopt verder zit in de plaat.  Meer dan genoeg  om erelid te worden of te blijven en je steunt de Pelicaen.  Erelid zijn kost 15 €. Je mag meer geven en vanaf 25 € krijg je twee platen. Ereleden die hun bijdrage reeds   betaald hebben, kunnen hun plaat meenemen.  Mij daarvoor op de receptie contacteren voor je naar huis gaat. Einde van mijn eerste speech. Neen, nog eerst een  wijze raad:

Je kunt niet blijven buiten staan,
buiten de activiteiten van de Pelicaen.
Kom uit je tent,
word erelid als je het nog niet bent.

 © Hugo Van Vlaslaer

Inleiding van de tentoonstelling

Mijn tweede speech. 2011 is uitgeroepen tot het internationaal jaar van de chemie. Schilders mogen mee roepen want de chemie zorgt voor goede verf in tuben. Verf gebruikt voor onze derde « één tentoonstelling  in twee  zalen ».  We presenteren hier en beneden weer enkele rijen schilderijen en  ook nog beeldhouwwerk. We gebruiken zoveel mogelijk de twee zalen van de bib. Dat kan wegens de goede wil. We zitten hier dichtbij de kapel, de kerk van O.L.Vrouw van Goede Wil en niet ver van het gemeentehuis met goede wil, want het gemeentebestuur heeft in deze zaal, op onze vraag, voor een betere verlichting van de muren gezorgd. Zodat wij optimaal, bijna optimaal: er zijn nog  een paar donkere muurstukken, in deze zaal kunnen hangen.
 De betere verlichting,  de zalen gratis krijgen van de gemeente met goede wil is een permanente subsidie, niet alleen voor ons natuurlijk. Maar de gemeente schenkt aan de erkende verenigingen daarenboven geld. Die financiële goede wil blijft goed voor onze beeldende kunst, wordt veel beter voor de podiumkunsten en als verenigingen  samenwerken bij de podiumkunsten,  wordt  niet uitsluitend ‘werken’ gesubsidieerd maar ook ’samen’.   De podiumkunsten krijgen een betere financiële duffelcoating.

Onze finissage  van vorige twee gelijktijdige tentoonstellingen, het literair uur met muzikaal intermezzo op tweede kerstdag, was een podiumactiviteit, denk ik, met samenwerking van literatuur en muziek . Optreden van: totaal 8 personen, minder dan 10. Gemeentelijke  waarde: 50 € subsidie,  + 50 € voor de samenwerking. Neen, neen, want de gedichten en verhalen en de muziek zijn van kunstkringen de Pelicaen,  officieel werkt één kring, samen ontbreekt. Zullen wij aan de verleiding kunnen weerstaan om onze soort confederatie van drie praktisch onafhankelijke kringen met  respectievelijk beeldende kunst, literatuur en muziek  op te heffen om de drie kringen afzonderlijk aan te melden bij de cultuurraad?  Een papieren splitsing volstaat. Kunnen ze officieel erkend samenwerken. To be kringen together or to be kringen apart, that is the question. De vraag is gesteld, maar we beantwoorden ze niet graag.

We kunnen desnoods  zo subsidies melken bij een literair evenement  door vb. het koor Sanseveria te vragen voor een  muzikaal intermezzo: stijging van het aantal uitvoerders, belangrijk, tot meer dan 20, subsidie 200 € + 50 voor samenwerking.  Als we broederlijk delen met het koor houden we nog 125 € over. Maar die politiek zou niet fair zijn tegenover Peli-Musica.  Een tentoonstelling zelf, 5 dagen open, krijgt in de toekomst 25 punten, dat is ongeveer 50 €. Wij krijgen punten. De podiumkunsten krijgen rechtstreeks euro. Uiteindelijk ontvangen wij ook geld en ons etsatelier huist gratis in een lokaal van de Locht. Wij zijn eigenlijk tevreden. Maar het subsidieschip van de cultuurschepen lost voortaan meer geld bij de podiumkunsten. Onze tentoonstelling kan jaloers worden. Zolang ze niet stikt van jaloezie…  mag niet en dan blijft een tentoonstelling van de Pelicaen gezond door de bijdragen van onze leden en ereleden. Ik trapte in een woordspelval. Ik vond de combinatie schip, schepen leuk. Het nieuwe reglement is niet opgesteld door de schepen, wel door een werkgroep van de cultuurraad. Daarna goedgekeurd.

Beeldende kunst, de kunst die niet woord per woord, noot per noot tot jou komt. Ze presenteert zich niet geleidelijk  maar ogenblikkelijk volledig. Ze is nog anders bijzonder. Ze is meestal én scheppende kunst en bijscheppende  kunst. Muziek is de scheppende kunst van een componist en de bijscheppende kunst van een muzikant, een orkest, een zanger. Toneel wordt geschreven en ook  bijscheppend gespeeld. Bij ons literair en muzikaal uur van tweede kerstdag werden enkele gedichten voorgelezen door  een toneelspeelster, die er overtuigend meerwaarde  bij schiep. Maar de scheppende kunst van de auteur, van de componist, is er eerst, is niet belangarm voor de belangrijke bijscheppende  kunst.  Bijscheppende kunst kan nu meer subsidiepoen opscheppen. De voorzitter van de cultuurraad verklaarde waarom:  de podiumkunsten moeten in Duffel gestimuleerd worden, m.a.w. de beeldende kunst heeft in Duffel geen stimulatie nodig, die kan het zo. Fijn dat we zo hoog geschat worden. Eén tentoonstelling of twee gelijktijdige kosten ons tussen de 300 en 350 €, uitnodigingen,  postzegels, receptie enzovoort. Wij weten dat op voorhand, wij zetten de tering, het  aantal tentoonstellingen, naar de nering. Wij wachten alleen een beetje bang af of er voldoende volk komt. Onze muzikale kring het solistenensemble Peli-Musica geeft morgen, 20 uur, een concert in het garagetheater. Aan te raden. Ik maak oprechte reclame. Kaarten in voorverkoop negen euro, ik heb kaarten bij, aan de kassa € 11. Zij repeteren vanavond. Ze hebben veel  kosten  op voorhand meer dan € 1000, garagetheater en piano huren, reclame enzovoort. Zij wachten bang af, denk ik, of ze dat geld terugverdienen, entrees en subsidie. Wij een beetje bang met lage subsidie, zij heel  bang met hoge subsidie. Onze beeldende kunst is zeker geen vastgeroeste maar een geruste kring.  En ik ben er altijd gerust in dat onze tentoonstelling  meevalt.

 Ik heb nu al veel gezegd, maar niet te veel, hoop ik. Ik moet nog een hoop zeggen, de tentoongestelde werken  in een gunstig daglicht stellen.  Gunstig daglicht stellen. Maar hier is het kunstlicht. Daglicht weg. Stellen. Ik heb reeds stelling genomen over de subsidies. Stellen weg. Gunstig, opgebruikt door de podiumkunsten.  Blijft er slechts een magere kunstminnende inleiding over?  Vraagteken. Kunstschaatsen is zo mooi schaatsen dat het schaatsen kunst wordt. Kunstminnen is dus zo mooi minnen dat het minnen kunst wordt. Het wereldkampioenschap kunstminnen voor paren. Mijn moedertaal zit niet wiskundig logisch in elkaar, wel amusant. Ik moet hier kunstminnen, het is niet van moeten, ik min vrijwillig de Pelicaense kunst.  Ik zal vertellen welke kunstdaders hier openbaar opgehangen werden en waarom.  Omdat ze het verdienen.
De nummering begint rechts van de duur. 1 en 2: indrukwekkend werk van Willie Cools. Hij werkt nu al jaren zo, niet zoals een andere schilder: compositie met hevige kleuren, sterk lijnenspel, naakte vrouwen aangekleed met kunst, tussen figuratief en abstract, geen olie- of acrylverf, zeefdrukverf, papier omdat het beter stapelt dan doek op een raam. Origineel en zeer goed werk. In de gang hangt nog een derde schilderij van Willie.  Na Cools hier binnen Mathy Pichal. Ze heeft haar voornaam Mathilda voornamer gemaakt door hem in te korten tot Mathy. Er hangen vooral  aquarellen van haar, ik vind Mathy een voorname aquarellist.  De Mathy-reeks wordt onderbroken door de premieplaat en het groot werk van Eddy Van Bulck: “Japan: 8,9 op de schaal van Richter”. Dat schilderij dateert van vorige woensdag. Het bleef bij hem thuis, was toen nog te nat om op te hangen. Het hangt hier nu pas te bewonderen.  Wat verder toont Eddy een grote, overdonderende reeks goede tekeningen van een dansende naakte vrouw. Humoristische noot: de eerste losse tekening heet Lay, de reeks 34 x Layla, de laatste, ook losse, heet la. Lay, Layla, la.  Eddy is een welkunnende en een welwillende man. Je moet niet eens wel willend zijn om te zien dat hij het wel kan. Hij is welwillend, hij zal in de week van de amateurskunsten de doorgang Kiliaanstraat-parking creatief schilderen. Je kunt elke dag van die week gaan kijken hoe het werk vordert. Later kan je telkens met een esthetisch  gevoel door die doorgang wandelen.

Na Japan en voor Laila zien we werk van Mark Van Eygen. Eerst het houten beeld “ontworteld”.  Het staat hier omdat het beneden te benepen is, het werk kan er niet onder het te  lage plafond. In de Brueghelzaal beneden staan er nog 4 beelden van Mark. Mark gebruikt een natuurlijk gevormd stuk hout en werkt het wat bij tot een beeld dat ons aanspreekt. Na het beeld zes schilderijen van Mark hier binnen en nog twee grotere in de gang. Ze overtuigen.  Na Mark vervolgt de voorname reeks van Mathy. Na Lay,Layla,la Gust Blommé.   In het West-Vlaams heet een bloem blomme. Blommé is blomme met accent. Dus hij toont ons bloemen. Bloemen zijn geheimzinnig en eigenzinnig mooi. Hun schoonheid is moeilijk te schilderen, denk ik. Gust durft het. Hij durft ook niet bloeiende, boeiende onderwerpen aan: schoonheid,model in de schaduw. Goed werk.

In de Brueghelzaal hangt op nummer 1 tot 5 Erik Van den Bergh. Als graficus snijdt hij hout, als schilder is hij met pastel van tel. Vier sfeervolle pastels “landschap nabij Neheim”.  Zijn vijfde werk “hongerige vogels” toont dat hij ook honger naar kunst kan stillen met olieverf. Na Erik Piet Vandeputte. Piet Vandeputte, put uit een put vol kwaliteit. Vijf portretten; Hij zet Didier en Lieve in de verf met waterverf met wonder water van de putte. Lena, Natasja en Agnes worden geportretteerd met acrylverf, met verve. Hij toont een  landschap en drie verwanten van landschap, inclusief donderwolken waar je donder kunt op zeggen. Albert Schellemans. Zeer mans in het landschapschilderen. De mijlpaal van de Mijlstraat op die schildersweg. Ook het Begijnhof van Lier blijjft Europees erfgoed. Broer Herman, we weten het reeds lang: ijzersterk in ijzeren beelden. IJzeren liefhebber van roofvogels , uilen en van een sympathiek ezeltje. The iron man  van de beeldhouwers. Over de beelden van Mark Van Eygen heb ik het reeds gehad.  Mark is niet van Duffel, hij is van elders. In onze website vind je hem dikwijls bij onze leden elders.  Zeer actieve kunstenaar, goed en goed actief. Erwin Van Bosstaeten. Je kan hem ook vaak vinden  bij onze leden elders. Hij timmert ijverig aan zijn weg bij ons en elders. Hij schildert en beeldhouwt in het Engels. Hij zal ooit op zijn eigen highway zitten, nu reeds op een goede weg. Hij zorgde dit jaar voor de Duffelse trofee voor sportverdiensten, in 2008 werd zijn ontwerp gekozen voor de trofee publiekprijs voor het beste koor enz.  Hij toont hier  o.a. een schilderij van een  gebouw op verschillende tijdstippen. Ik vertaal zijn subliem beeldhouwwerk in het Nederlands. Het eerste heet dan “eenzaamheid”.  Poëtisch en zeer merkwaardig,  gedeeltelijk opgebouwd met snippers, mooie snippers, uit een papierversnipperaar, denk ik . Ik bewonder de creativiteit, de goede vondst om de juiste sfeer te scheppen met die snippers. Het tweede beeld “wandelend door mijn dromen”  kijkt naar een schilderij. Het geheel is een ontroerend liefdevol tafereel. Het pakt mij.  Fons Thys is ook aanwezig. Fons: de veranderlijke. De man met twaalf ambachten, neen twaalf stijlen en geen ongelukken. Op de startpagina, de homepage, van de website over de Pelicaen, heb ik als achtergrond het schilderij “park” van Fons uit het einde van zijn fauvistische periode gebruikt, de kleuren zijn er sprekend, roepen  niet meer  hevig. Mooi werk. De laatste nieuwe Fons heben we in Duffel voor het eerst gezien eind december 2010 in onze tentoonstelling “die van’t kattenkot”.  Weinig tot geen gekleurde Fons haalde toen zijn inspiratie in de verkeersreglementen.  Nu snijdt hij in dezelfde stijl andere onderwerpen aan.  Fons is, was, meester in al zijn stijlen. Zijn  hedendaagse kleurensoberheid komt over als een nieuwe poëzie, een mooi beeldende taal met een andere grammatica. 

 

 

Schepen Lili Stevens zal nu de tentoonstelling open verklaren en haar en mijn speech later aanbevelen bij de bevoegde ambtenaar als podiumkunst, hoop ik, goed voor € 50 subsidie, want onze samenwerking zal niet mee tellen, het gemeentebestuur is door de cultuurraad niet erkend als sociaal-culturele vereniging. Het zou fijn zijn, als onze vernissage, sociaal-cultureel, een beetje cultureel hier, sociale receptie beneden, ook 50 € podiumkunst is.
Schepen Lili Stevens.

 

 © Hugo Van Vlaslaer